УКРАЇНСЬКІ ТРУДОВІ МІГРАНТИ В ЕКОНОМІЦІ ПОЛЬЩІ

Михайлишин Р.В.
Львівський національний університет імені Івана Франка
https://orcid.org/0000-0002-7573-0345
Панчишин С.М.
Львівський національний університет імені Івана Франка
https://orcid.org/0000-0002-6203-4789
Крупка І.М.
Львівський національний університет імені Івана Франка
https://orcid.org/0000-0002-3106-8660
Устяк П.П.
Львівський національний університет імені Івана Франка
https://orcid.org/0009-0004-9981-5417
DOI: https://doi.org/10.30838/EP.211.213-223

ЗАВАНТАЖИТИ СТАТТЮ

АНОТАЦІЯ

У статті здійснено комплексний аналіз впливу українських трудових мігрантів та воєнних біженців на економіку Польщі в умовах трансформації міграційних потоків після 2022 року. Досліджено демографічні та економічні відмінності між довоєнною та воєнною хвилями міграції, зокрема їхній вплив на формування пропозиції праці та внутрішнього попиту. Виявлено, що присутність українців стала структурним елементом макроекономічної стабільності Польщі, забезпечуючи приріст ВВП та позитивний баланс державних фінансів, де податкові внески мігрантів суттєво перевищують обсяги отриманої ними соціальної допомоги. Окрему увагу приділено аналізу ринку житла, динаміці грошових переказів та проблемі професійної декваліфікації («втрати мізків»), що стримує повну реалізацію потенціалу людського капіталу. Зроблено висновок, що ефективна інтеграційна політика та подолання бар’єрів на ринку праці дозволять трансформувати міграцію у довгостроковий ресурс структурної модернізації польської економіки та зміцнити стратегічну економічну взаємодію між обома державами.

КЛЮЧОВІ СЛОВА

українські трудові мігранти; воєнні біженці; ринок праці Польщі; економічні наслідки міграції; фіскальний ефект; грошові перекази; інтеграція мігрантів; людський капітал; структурна трансформація економіки; міжнародні економічні відносини

ПОСИЛАННЯ

1. Ватаманюк М.М. Особливості зовнішньої трудової міграції населення в Україні в умовах кризи та виходу з неї. Науковий вісник НЛТУ України. 2011. Вип. 21.14. С. 165–171
Link: https://nv.nltu.edu.ua/Archive/2011/21_14/165_Wat.pdf
2. Крупка І.М. Теоретико-методологічні засади та особливості функціонування фінансового ринку України : монографія. Львів : Видав. центр ЛНУ ім. І. Франка, 2019. 823 с.
Link: https://econom.lnu.edu.ua/wp-content/uploads/2016/04/Monograf_Krupka_7-v-04.pdf
3. Населення України. Трудова еміграція в Україні. Е.М. Лібанова та ін. Київ : Ін-т демографії та соціальних досліджень ім. М.В. Птухи НАН України, 2010. 233 с.
Link: https://www.idss.org.ua/monografii/poznyak_2010.pdf
4. 1000 dni wojny. Tylu Ukraińców pracuje teraz w Polsce. Bankier.pl.
Link: https://www.bankier.pl/wiadomosc/1000-dni-wojny-Tylu-Ukraincow-pracuje-teraz-w-Polsce-8847248.html
5. Analysis of the impact of refugees from Ukraine on the economy of Poland. Deloitte, UNHCR. Warszawa, 2024.
Link: https://data.unhcr.org/en/documents/details/106993
6. Analysis of the impact of refugees from Ukraine on the economy of Poland. Second edition. Deloitte, UNHCR. Warszawa, 2025.
Link: https://www.deloitte.com/content/dam/assets-zone2/pl/pl/docs/services/consulting/2025/Analysis_of_the_impact_of_refugees_from_Ukraine_on_the_economy_of_Poland.pdf?icid=learn_more_content_click
7. Czerniak A. Jak rodziny uchodźców wojennych z Ukrainy wpłynęły na europejski rynek najmu? W: A. Czerniak (red.). Rocznik najmu. Polityka Insight. Warszawa, 2024.
Link: https://www.otodom.pl/wiadomosci/wp-content/uploads/2024/06/Polityka-Insight-i-Otodom_Rocznik-najmu-26.05.2024.pdf
8. Czerniak A. Kwartalnik mieszkaniowy. Raport o sytuacji na rynku mieszkań w I kwartale 2022 roku. Polityka Insight i Otodom. Warszawa, 2022.
Link: https://www.politykainsight.pl/_resource/multimedium/20305820
9. Gradzewicz, M.J. Jabłonowski, M. Sasiela, Z. Żółkiewski. Structural model of the Polish economy – MOST_PL. Real Economy Analysis Team. Departament Analiz Ekonomicznych NBP. Warszawa, 2021.
Link: https://nbp.pl/wp-content/uploads/2023/01/MOST_EN_dokumentacja.pdf
10. International Migration Outlook 2024. – Paris : OECD Publishing, 2024.
Link: https://www.oecd.org/en/publications/international-migration-outlook-2024_50b0353e-en.html
11. Kaczmarczyk P. Ukrainian migrants in Poland during the war: the state of the art and key challenges. Ubezpieczenia Społeczne. Teoria i praktyka. Nr 4. 2022.
DOI: http://dx.doi.org/10.5604/01.3001.0016.2359
12. Labour market integration of ukrainian refugees. International Organization for Migration (IOM). 2023 Annual report. Wiedeń, 2024.
Link: https://dtm.iom.int/sites/g/files/tmzbdl1461/files/reports/IOM%20RO%20Vienna%20DTM%20Labour%20Market%20Integration%20of%20Ukrainian%20Refugees%20Annual%20Report%202023.pdf
13. Migration and Development Briefs. Washington, DC : World Bank.
Link: https://openknowledge.worldbank.org/collections/773c2387-4e0f-5b85-a5ab-80abb493dd76
14. Polskie firmy zainteresowane udziałem w odbudowie Ukrainy mogą już wnioskować o preferencyjne pożyczki. Budżet programu to 250 mln złotych, BGK, 2025a.
Link: https://www.bgk.pl/aktualnosc/bgk-polskie-firmy-zainteresowane-odbudowa-ukrainy-1
15. Ratha Dilip. Workers’ remittances: An important and stable source of external development finance / Global Development Finance ; World Bank ; Washington DC. 2003. Pз. 157–175.
Link: https://www.researchgate.net/publication/254666406_Workers'_Remittances_An_Important_and_Stable_Source_of_External_Development_Finance#fullTextFileContent
16. Send me a number. Migrants’ remittances help ease poverty back home, but they are not a cure-all. The Economist 03-01-2008
Link: https://www.economist.com/special-report/2008/01/05/send-me-a-number
17. Świdrowska E., K. Stano. Uczniowie z Ukrainy doświadczeniem uchodźstwa w polskich szkołach. Centrum Edukacji Obywatelskiej (CEO). Warszawa, 2024.
Link: https://ceo.org.pl/wp-content/uploads/2025/01/Raport-z-danych-SIO-UKR_CEO_UNICEF_10.2024_PL-1.pdf
18. Sytuacja życiowa i ekonomiczna migrantów z Ukrainy w Polsce w 2024 r. Raport z badania ankietowego, Departament Statystyki, Narodowy Bank Polski, Warszawa. 2024.
Link: https://nbp.pl/wp-content/uploads/2024/11/Raport_Imigranci_z_Ukrainy_2024-PL-DS-2024-WWW.pdf
19. Sytuacja życiowa i ekonomiczna migrantów z Ukrainy w Polsce w 2025 r. Raport z badania ankietowego, Departament Statystyki, Narodowy Bank Polski, Warszawa. 2025.
Link: https://nbp.pl/wp-content/uploads/2025/12/Sytuacja_imigrantow_z_Ukrainy-2025-DS.pdf
20. World Bank Open Data.
Link: https://data.worldbank.org/indicator/BX.TRF.PWKR.CD.DT?locations=PL
21. Wpływ imigrantów z Ukrainy na polską gospodarkę. Bank Gospodarstwa Krajowego.
Link: https://www.bgk.pl/files/public/Raporty/20250310_Wp%C5%82yw_imigrant%C3%B3w_z_Ukrainy_na_polsk%C4%85_gospodark%C4%99_FINAL.pdf
22. Zyzik R.Ł. Baszczak I. Rozbicka M. Wielechowski. Uchodźcy z Ukrainy na polskim rynku pracy : możliwości i przeszkody. Polski Instytut Ekonomiczny. Warszawa. 2023.
Link: https://pie.net.pl/wp-content/uploads/2024/01/Uchodzcy-z-Ukrainy-.pdf