СМАРТ-СТАТИСТИКА ТА СМАРТ-АНАЛІТИКА ЯК НОВИЙ ЕТАП РОЗВИТКУ СТАТИСТИЧНОГО ЗАБЕЗПЕЧЕННЯ УПРАВЛІНСЬКИХ РІШЕНЬ У СФЕРІ МІЖНАРОДНОГО ТУРИЗМУ ТА ГОСТИННОСТІ

Лихолет С.І.
Київський національний економічний університет імені Вадима Гетьмана
https://orcid.org/0000-0003-1480-8812
Гурова Ю.С.
Київський національний економічний університет імені Вадима Гетьмана
https://orcid.org/0000-0002-4483-9938
DOI: https://doi.org/10.30838/EP.214.317-323

ЗАВАНТАЖИТИ СТАТТЮ

АНОТАЦІЯ

У статті досліджено роль смарт-статистики та смарт-аналітики у трансформації статистичного за-безпечення управлінських рішень у сфері міжнародного туризму та гостинності в умовах цифровізації світо-вої економіки. Обґрунтовано необхідність розширення традиційної системи туристичної статистики шляхом інтеграції офіційних статистичних даних, міжнародних статистичних та аналітичних джерел, а також технологій Big Data. Визначено сутність смарт-статистики як нового етапу розвитку статистичного забез-печення, що поєднує методологічну надійність офіційної статистики з оперативністю та гнучкістю цифро-вих даних. Розкрито особливості смарт-аналітики як інструменту інтелектуальної обробки інформації для моніторингу, прогнозування, моделювання та оцінювання ризиків. Запропоновано концептуальну схему інтег-рації смарт-статистики та смарт-аналітики в систему статистичного забезпечення управлінських рішень. Практичне значення результатів дослідження полягає у можливості їх використання для підвищення обґрун-тованості управлінських рішень і конкурентоспроможності суб’єктів сфери туризму та гостинності.

КЛЮЧОВІ СЛОВА

смарт-статистика; смарт-аналітика; статистичне забезпечення; управлінські рішення; Big Data; міжнародний туризм; гостинність; цифровізація.

ПОСИЛАННЯ

1. Tourism Trends and Policies 2024. Paris : OECD Publishing. 2024. 353 p.
DOI: https://doi.org/10.1787/80885d8b-en
2. Human Development Report 2025. A Matter of Choice: People and Possibilities in the Age of Artificial Intelligence. New York : UNDP. 2025.
Link: https://hdr.undp.org/system/files/documents/global-report-document/hdr2025reporten.pdf
3. International Recommendations for Tourism Statistics 2008 (IRTS 2008). Madrid ; New York : United Nations. World Tourism Organization, 2008. 220 p.
4. Tourism Satellite Account: Recommended Methodological Framework 2008 (TSA: RMF 2008). Luxembourg ; Madrid ; New York ; Paris : Eurostat, OECD, United Nations, World Tourism Organization, 2008. 132 p.
5. Li J., Xu L., Tang L., Wang S., Li L. Big Data in Tourism Research: A Literature Review. Tourism Management. 2018. Vol. 68. Pp. 301–323.
DOI: https://doi.org/10.1016/j.tourman.2018.03.009
6. Del Vecchio P., Mele G., Ndou V., Secundo G. Creating Value from Social Big Data: Implications for Smart Tourism Destinations. Information Processing & Management. 2018. Vol. 54, Iss. 5. Pp. 847–860.
DOI: https://doi.org/10.1016/j.ipm.2017.10.006
7. Methodological Manual for Tourism Statistics. Luxembourg : Publications Office of the European Union, 2014. 436 p.
8. Fundamental Principles of Official Statistics (A/RES/68/261). New York : United Nations, 2014.
Link: https://unstats.un.org/unsd/dnss/gp/FP-New-E.pdf
9. Generic Statistical Business Process Model (GSBPM), Version 5.1. Geneva : UNECE, 2019.
Link: https://unece.org/sites/default/files/2023-11/GSBPM%20v5_1.pdf
10. Handbook on Constructing Composite Indicators: Methodology and User Guide. Paris : OECD Publishing, 2008.
DOI: https://doi.org/10.1787/9789264043466-en
11. Osaulenko O., Horobets O. Using Big Data by Ukrainian official statistics when martial law applies: problems and solutions. Statistics in Transition New Series. 2023. Vol. 24, No. 1. Pp. 1–16.
12. Tong G. Forecasting Smart Tourism Visitor Flows Leveraging Big Data Technology Assistance. International Journal of E-Collaboration. 2024. Vol. 20. Iss. 1.
DOI: https://doi.org/10.4018/IJeC.346809
13. The Future of Jobs Report 2025. Geneva : World Economic Forum, 2025.
Link: https://reports.weforum.org/docs/WEF_Future_of_Jobs_Report_2025.pdf
14. Employment and Social trends 2026: World of Work Series. Geneva : International Labour Office, 2026.
DOI: https://doi.org/10.54394/AHRT2681
15. Travel & Tourism set to Break All Records in 2024 : Press Release / World Travel & Tourism Council (WTTC). London, 4 April 2024.
Link: https://wttc.org/news/travel-and-tourism-set-to-break-all-records-in-2024-reveals-wttc
16. World Tourism Organization (UN Tourism). Guiding Principles for Sustainable Investment in Tourism. New York ; Madrid : United Nations, UN Tourism, 2025. 27 p.
DOI: https://doi.org/10.18111/9789284425389